Chabad-Lubavitch of Haarlem

De Lubavitcher Rebbe, rabbijn Menachem Mendel Schneerson, heeft in 1994 dit aardse leven moeten inruilen voor een hoger bestaan. Meer dan veertig jaar heeft de Rebbe leiding gegeven aan een chassidische stroming, die onder zijn leiderschap is uitgegroeid tot een van de bekendste en grootste bewegingen binnen het hedendaagse traditionele Jodendom.

Zo'n driehonderd jaar geleden is in Rusland het Chassidisme ontstaan. De Ba'al Sjem Tov (1698-1760), de eerste chassidische Rebbe, zag dat er binnen het Jodendom een grote groep mensen was die door gebrek aan joodse kennis nauwelijks in staat was zich als jood te handhaven. De moeilijke materiële omstandigheden, het antisemitisme en de pogroms maakten het bijna onmogelijk aan kennisverrijking te doen. Maar Jodendom zonder kennis is te vergelijken met een lichaam zonder ziel.

De joodse intelligentia van toen had weinig oog voor deze problematiek en hield zich voornamelijk bezig met het verrijken van eigen kennis. Hieruit kwamen de beroemde joodse studiecentra, zoals die in Wilna, voort. De Ba'al Sjem Tov en zijn naaste volgelingen, allen grote joodse geleerden, begaven zich, aanvankelijke vermomd als schoenmakers, handelaren en zwervers, tussen hun medejoden en verleenden in het geheim steun op materieel en spiritueel gebied. Zo ontstond de infrastructuur waaruit de chassidische beweging is ontsproten. De eenvoudige, arme, onwetende joden ontwikkelen zich en gingen op hun beurt aan de slag om anderen te steunen, zoals ze dat van de Ba'al Sjem Tov hadden geleerd. De beweging groeide en de gedachte dat naast de Talmoedstudie ook het gebed en de studie van joodse filosofie essentieel zijn, won steeds meer terrein.

De Ba'al Sjem Tov werd opgevolgd door rabbi Dov Ber van Mezeritch (?-1772). In de periode na hem vond een splitsing plaats in de chassidische beweging. De leerlingen van rabbi Dov Ber hadden zich verspreid over Rusland en Polen en vormden eigen kringen. Na het overlijden van rabbi Dov Ber ontwikkelden deze kringen zich op hun eigen wijze. Zij waren uiteraard gebaseerd op de leer van de Ba'al Sjem Tov, maar onderscheiden zich door specifieke kenmerken en een eigen benadering. De stromingen die ontstonden als gevolg van deze "splitsing" vallen absoluut niet te vergelijken met de diverse stromingen binnen het Christendom. Immers, binnen het Christendom bestaan dogmatische verschillen tussen de groeperingen, terwijl dat bij de chassidische stromingen niet het geval is. De chassidische stromingen namelijk zijn alle gebaseerd op een leer, namelijk, Tora en Traditie, of juister geformuleerd, de Schriftelijke Leer (Tenach) en de Mondelinge Leer (Talmoed).

מתוך chabad.nl